του Διονύση Περδίκη
Πλησιάζει η επέτειος των 80 χρόνων από την Αντιφασιστική Νίκη του 1945, μια νίκη καταρχήν της ΕΣΣΔ, και στη συνέχεια των εργατών και αγροτών και άλλων εργαζόμενων λαϊκών στρωμάτων, με πρωτοπόρο τον ρόλο των κομμουνιστών, οι οποίοι τον πολέμησαν στα διάφορα μέτωπα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, συμπεριλαμβανομένου του ΚΚ Κίνας με τον ηρωικό του αγώνα ενάντια στην κατοχή της φασιστικής Ιαπωνίας. Μια νίκη που οδήγησε στο να κοκκινήσει ο μισός πλανήτης, να περιοριστεί όσο ποτέ στο παρελθόν το μέρος του κόσμου που εκμεταλλευόταν ο καπιταλιστικός ιμπεριαλισμός. Μια νίκη που στηρίχθηκε στην πολιτική των αντιφασιστικών Λαϊκών Μετώπων της Γ΄ Κομμουνιστικής Διεθνούς, προσαρμοσμένης στο πλαίσιο του πολέμου αυτού, στη βάση της αντίληψής της για τον φασισμό, την οποία συμπύκνωσε περίφημα ο Γκεόργκι Δημητρόφ στο 7ο Συνέδριο:
«Ο φασισμός είναι η μια φανερά τρομοκρατική δικτατορία των πιο αντιδραστικών, των πιο σοβινιστικών, των πιο ιμπεριαλιστικών στοιχείων του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου… Ο φασισμός δεν είναι ούτε η κυβέρνηση πέρα από τάξεις, ούτε η κυβέρνηση των μικροαστών ή των λούμπεν-προλεταρίων επί του οικονομικού κεφαλαίου. Ο φασισμός είναι η κυβέρνηση του ίδιου του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου. Είναι μια οργανωμένη σφαγή της εργατικής τάξης και του επαναστατικού κομματιού της αγροτιάς και της διανόησης. Ο φασισμός στην εξωτερική του πολιτική, είναι η πιο άγρια μορφή του σοβινισμού, που καλλιεργεί ζωώδες μίσος εναντίον άλλων λαών»
Ζούμε σε μια περίοδο ιστορικής, δομικής και διεθνούς καπιταλιστικής κρίσης, ύφεσης και στασιμότητας με σύντομα διαλείμματα αναιμικής οικονομικής ανάπτυξης. Η κρίση εκπορεύεται από τις καπιταλιστικές μητροπόλεις, τις ανεπτυγμένες ιμπεριαλιστικές χώρες. Προκειμένου να ανακάμψει από την κρίση αυτή, σταθεροποιώντας ή και διευρύνοντας την παγκόσμια ηγεμονία του και την εκμετάλλευση του μεγαλύτερου μέρους του κόσμου, το ιμπεριαλιστικό μονοπωλιακό κεφάλαιο ετοιμάζεται να αιματοκυλίσει για άλλη μια φορά ολόκληρο τον κόσμο, μεταβαίνοντας σε πολεμικού τύπου οικονομία και αυξάνοντας τους πολεμικούς εξοπλισμούς (βλ. ReArm Europe…). Για την ακρίβεια, έχει ξεκινήσει ήδη να το κάνει από το 1990, επιβάλλοντας τη λεγόμενη «Νέα Τάξη», με σειρά ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων και πολέμων (Γιουγκοσλαβία, Αφγανιστάν, Ιράκ, Λιβύη, Συρία, Υεμένη…), οι οποίοι κορυφώνονται στον σημερινό ρωσο-νατοϊκό πόλεμο στο έδαφος της Ουκρανίας και στη γενοκτονία των Παλαιστινίων από το νεοαποικιακό, κράτος – απαρτχάιντ του Ισραήλ. Στην προσπάθειά του αυτή, αναβιώνει, υποστηρίζει, χρηματοδοτεί, εξοπλίζει και εργαλειοποιεί (νέο)φασιστικές και (νέο)ναζιστικές ομάδες, κυρίως στη (νοτιο)ανατολική Ευρώπη και ειδικότερα στην Ουκρανία, στηρίζει τα ακροδεξιά, (κρυφο)φασιστικά και (κρυφο)ρατσιστικά κόμματα. Ταυτόχρονα, κάνει το ίδιο με ακραίες τζιχαντιστικές οργανώσεις στη Συρία, στη Δυτική Ασία γενικότερα και στην Αφρική, όπως, φυσικά και με τον ακραίο σιωνισμό…
Θα περίμενε, λοιπόν, κανείς, τα κομμουνιστικά, αριστερά, προοδευτικά κόμματα και οργανώσεις τόσο στη χώρα μας όσο και διεθνώς, να σηκώσουν ψηλά το λάβαρο της Αντιφασιστικής Νίκης και να διατρανώσουν την πρόθεσή τους να νικήσουν ξανά τον φασισμό, όπως και τον καπιταλιστικό ιμπεριαλισμό που τον τροφοδοτεί, να καλέσουν μαζικά τον εργαζόμενο λαό σε εκδηλώσεις, κινητοποιήσεις κ.α. σχετικές πρωτοβουλίες.
Και πράγματι, 450 αντιπρόσωποι από 91 χώρες, εκπροσωπώντας 164 οργανώσεις που απαριθμούν εκατομμύρια μέλη, ανταποκρίθηκαν στο καθήκον αυτό συμμετέχοντας στη Μόσχα στο Β’ Διεθνές Αντιφασιστικό Φόρουμ το οποίο οργάνωσε το Κομμουνιστικό Κόμμα Ρωσικής Ομοσπονδίας (ΚΚΡΟ) στις 23 Απρίλη.
Το Φόρουμ αυτό έλαβε χώρα σε μια ιστορική περίοδο που σημαδεύεται από την ανακοπή του κύματος αντεπαναστάσεων του τέλους του 20ού αιώνα, από την αντοχή, σταθεροποίηση, βελτίωση, έως και θεαματική πρόοδο χωρών που αντιστέκονται στον ιμπεριαλισμό έχοντας στην ηγεσία τους κομμουνιστικά κόμματα, όπως η σοσιαλιστική Δημοκρατία της Κούβας, η Λαοκρατική Δημοκρατία της Β. Κορέας, η Σοσιαλιστική Δημοκρατία του Βιετνάμ, η Λαϊκή Δημοκρατία του Λάος και, φυσικά, η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Η τελευταία αναδεικνύεται, αργά, αλλά σταθερά, σε μια από τις ισχυρότερες χώρες του κόσμου, οικονομικά, πολιτικά και στρατιωτικά, με σημαντική βελτίωση του βιοτικού επιπέδου του εργαζόμενου λαού.
Βαραίνει στην ιστορική συγκυρία και η διαφαινόμενη ήττα της ευρωνατοϊκής στρατηγικής επέκτασης προς την Ανατολή, με σκοπό την περικύκλωση, απομόνωση, καθυπόταξη ή και διαμελισμό της Ρωσικής Ομοσπονδίας, όπως ομολογείται ανοιχτά από τα διάφορα επιτελεία και «think tanks» των ΗΠΑ και των άλλων χωρών του ΝΑΤΟ. Η ήττα αυτή έρχεται χάρη στις θυσίες του λαού του Ντονμπάς που αγωνίζεται από το 2014 με το όπλο στο χέρι απέναντι στον υποστηριζόμενο από την ΕΕ και το ΝΑΤΟ ουκρανικό εθνικισμό και νεοφασισμό, και στη ρωσική «Ειδική Στρατιωτική Επιχείρηση» που εκτυλίσσεται στο έδαφος της Ουκρανίας από τον Φεβρουάριο του 2022, την οποία συνέδραμαν πρόσφατα και στρατεύματα της ΛΔ της Β. Κορέας με σκοπό την απόκρουση της εισβολής ουκρανικών και μισθοφορικών δυνάμεων στη ρωσική επαρχία του Κουρσκ. Η ήττα αυτή ακολούθησε τις ήττες των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ τόσο Ιράκ, όσο και στο Αφγανιστάν, στην προσπάθειά του για περικύκλωση και ανατροπή της ιρανικής, αντιιμπεριαλιστικής Ισλαμικής Επανάστασης, προσπάθεια την οποία καταπολεμά με τεράστιες θυσίες ο λεγόμενος «Άξονας της Αντίστασης» (Ιράν – Λίβανος (Χεζμπολά) – Υεμένη και μέχρι πρόσφατα Συρία).
Συνολικά, διαμορφώνεται ένα διεθνές περιβάλλον κρίσης, παρακμής και ήττας του καπιταλιστικού ιμπεριαλισμού, αναβάθμισης και ισχυροποίησης των λαών και κρατών που αντιστέκονται σε αυτόν, και σχετικής βελτίωσης των όρων εμφάνισης επαναστατικής κατάστασης, ξεσπάσματος των αντιιμπεριαλιστικών και σοσιαλιστικών επαναστάσεων του 21ου αιώνα και δυνατότητάς τους για διεθνείς συμμαχίες σε όσο το δυνατόν πιο ισότιμη και αμοιβαία επωφελή βάση, προκειμένου να σταθεροποιηθούν και να αναπτυχθούν. Σε αυτές τις εξελίξεις, άλλωστε, απαντά και η πολεμική φρενίτιδα και η άνοδος της Ακροδεξιάς και του φασισμού στις χώρες της ΕΕ, του ΝΑΤΟ και των συμμάχων και υποτελών χωρών, όπως καλή ώρα η Ελλάδα…
Στη χώρα μας, λοιπόν, η Πρωτοβουλία για την 9η Μάη, στην οποία συμμετέχουμε τόσο ως Πρωτοβουλία για την Ανασυγκρότηση του Κομμουνιστικού Κινήματος, όσο και μέσα από τη συμμετοχή μας στο Μέτωπο Λαϊκού Αγώνα «Ηλέκτρα Αποστόλου», σχεδιάζει αντίστοιχες κινητοποιήσεις και εκδηλώσεις το διήμερο 9-10 Μάη, ακολουθώντας την παράδοση των τελευταίων χρόνων (δυστυχώς κάποιες δυνάμεις που συμμετείχαν τα τελευταία χρόνια, επέλεξαν , ειδικά φέτος, για τους δικούς τους λόγους – σεβαστούς και ας μη μας βρίσκουν σύμφωνους – να μη συμμετάσχουν).
Άλλες δυνάμεις, αντίθετα, θεώρησαν ότι αυτή είναι μια καλή περίοδος για να επιτεθούν στις πρωτοβουλίες αυτές, να τις συκοφαντήσουν, να διαδώσουν περαιτέρω απόψεις αντιεπιστημονικές, ιστορικά αναθεωρητικές, άκρως επιζήμιες για το αντιιμπεριαλιστικό, κομμουνιστικό και γενικότερα εργατικό και λαϊκό κίνημα. Ξεχωρίζει η αρθρογραφία του Ριζοσπάστη του Σαββατοκύριακου (3-4 Μαΐου) με άρθρο του Δ. Ξεκαλάκη, μέλους της ΚΕ του ΚΚΕ και διευθυντή της «Σύγχρονης Εποχής», ο οποίος αναρωτιέται στον τίτλο για το αν Υπάρχουν καλοί και κακοί ιμπεριαλιστές, όπως και ένα δεύτερο Αρθρο του Τμήματος Διεθνών Σχέσεων της ΚΕ του ΚΚΕ Για το Διεθνές Αντιφασιστικό Φόρουμ της Μόσχας. Από κοντά και το άρθρο του Λαϊκού Δρόμου με τίτλο Το πρόσωπο του «πολυπολικού» κόσμου της Ρωσίας είναι το πρόσωπο του ιμπεριαλισμού.
Έχουμε ασκήσει αναλυτική κριτική στο παρελθόν στις απόψεις αυτές, απόψεις μάλλον πλειοψηφικές στους κομματικούς μηχανισμούς (στον απλό κόσμο μάλλον όχι…) της κομμουνιστικής Αριστεράς της χώρας μας, μετά την απότομη και ριζική στροφή της πολιτικής του ΚΚΕ εδώ και περίπου 10-20 χρόνια, όπως, βέβαια, και στη ρεφορμιστική, «αντικαπιταλιστική» ή σοσιαλδημοκρατική Αριστερά των περισσότερων χωρών του ιμπεριαλιστικού στρατοπέδου της ΕΕ και του ΝΑΤΟ (βλ. συγκεντρωμένη αρθρογραφία και διεθνείς μεταφράσεις για τον σύγχρονο καπιταλισμό, ιμπεριαλισμό και πόλεμο, συμπεριλαμβανομένης μιας μελέτης με αφορμή τον πόλεμο στην Ουκρανία και μιας συλλογής εκτενών, σχετικών παραθεμάτων από το έργο του Λένιν). Στο παρόν, αρκούμαστε σε λίγα, όσο το δυνατόν πιο συνοπτικά σχόλια.
1. Ο ιμπεριαλιστικός χαρακτήρας των χωρών των BRICS+ δεν έχει τεκμηριωθεί επιστημονικά από καμία από τις πλευρές που τον επικαλούνται.
Οι απόψεις αυτές συνήθως συνεκτιμούν πλευρές της κρατικής (π.χ. πληθυσμός, εδαφική επικράτεια, στρατός, βάσεις στο εξωτερικό, πυρηνικά όπλα) και της οικονομικής (π.χ. συνολικό – κι όχι κατά κεφαλή… – ΑΕΠ, επενδύσεις στο εξωτερικό, αριθμός και μέγεθος μονοπωλίων) ισχύος με έναν μη συστηματικό τρόπο, ο οποίος μπορεί να οδηγήσει σε οποιοδήποτε συμπέρασμα με το κατάλληλο …μασάζ…
Η λογική αυτή θυμίζει τη χυδαία αστική θεωρία των τάξεων που χωρίζει τον πληθυσμό σε κατώτερη, μεσαία και ανώτερη τάξη, με τη μορφή «πυραμίδας»…, σταθμίζοντας με αυθαίρετο τρόπο διάφορα χαρακτηριστικά του βιοτικού επιπέδου (π.χ. εισόδημα, αποταμιευμένος υλικός πλούτος, κατοικία, μόρφωση, επάγγελμα), προκειμένου να αποκρύψει την ταξική εκμετάλλευση, δηλ. την απόσπαση υπεραξίας που παράγει η εργατική από την αστική τάξη (με μέτρο της το ποσοστό υπεραξίας)…
Αντίστοιχα, οι ως άνω θεωρίες (ιμπεριαλιστικής «πυραμίδας»…) που σχετικοποιούν την «ιμπεριαλιστικότητα» του κάθε αστικού κράτους, αποκρύπτουν την ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση, δηλ. την απόσπαση πλεονάσματος που παράγεται από τον εργαζόμενο λαό μιας χώρας, από την αστική τάξη μιας άλλης χώρας, με ενδιάμεσο διαμεσολαβητή και τοποτηρητή την αστική τάξη της υπό εκμετάλλευση χώρας και εν μέρει επωφελούμενα τα στρώματα της μικροαστικής τάξης και της εργατικής αριστοκρατίας της ιμπεριαλιστικής χώρας (βλ. κι εδώ). Εξ’ ου και οι θεωρίες αυτές αναπαράγονται από γραφειοκρατικοποιημένα κόμματα και οργανώσεις της κομμουνιστικής ή ριζοσπαστικής Αριστεράς των χωρών της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, στα οποία κυριαρχούν τα μικροαστικά στρώματα και η εργατική αριστοκρατία.
Στη σημερινή εποχή, όμως, ο καπιταλιστικός ιμπεριαλισμός έχει πάρει, επιπλέον, τη μορφή ενός διεθνούς καταμερισμού εργασίας (βλ. εδώ, εδώ, εδώ κι εδώ), σύμφωνα με τον οποίο η απόσπαση αυτού του πλεονάσματος συνοδεύεται πλέον και από διαφορετικό ρόλο στην παραγωγή. Οι δραστηριότητες που είναι πιο κρίσιμες για την κερδοφορία (βασική και εφαρμοσμένη επιστημονική έρευνα, τεχνολογική ανάπτυξη, σχεδιασμός προϊόντος και παραγωγικής διαδικασίας, εμπορική εκμετάλλευση, διαφήμιση, μάρκετινγκ, χρηματοπιστωτικά, ασφάλειες κ.α.) μονοπωλούνται από τις ιμπεριαλιστικές χώρες, οι οποίες εκμεταλλεύονται προνομιακά και σημαντικούς φυσικούς πόρους που βρίσκονται εκτός των εδαφών τους. Αντίθετα, στις εξαρτημένες, υπό ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση, χώρες συγκεντρώνεται η άμεσα παραγωγική εργασία της μεταποίησης και της αγροτοκτηνοτροφικής παραγωγής, υπό συνθήκες υπερεκμετάλλευσης τόσο της εργασίας όσο και της φύσης.
Όλα τα διαθέσιμα στοιχεία και μελέτες (βλ. εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ κι εδώ…) αποδεικνύουν ότι με αυτό το κριτήριο, της ιμπεριαλιστικής εκμετάλλευσης και της απόσπασης του πλεονάσματος (υπεραξίας), ιμπεριαλιστικές δυνάμεις παραμένουν μια χούφτα, λίγο-πολύ οι G7, με ηγεμονική τη θέση των ΗΠΑ ανάμεσά τους, και συνοδευόμενες από μια σειρά «ιμπεριαλιστών-κουρελούδων» που επωφελούνται της ιμπεριαλιστικής λείας χωρίς δυνατότητες χάραξης αυτόνομης στρατηγικής, όπως και εξαρτημένων, υποτελών χωρών, ή και νεοαποικιών, των οποίων οι αστικές τάξεις είναι πλήρως ενσωματωμένες στην ιμπεριαλιστική στρατηγική, λειτουργώντας ως ενδιάμεσοι κρίκοι στην ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση των λαών τους, όπως συμβαίνει στην Ελλάδα.
Αντιλαμβάνεται κανείς ότι εάν οι δυνάμεις της ελληνικής (και ευρω-)κομμουνιστικής και «αντικαπιταλιστικής» Αριστεράς που επιμένουν στις λογικές αυτές (ΚΚΕ, ΝΑΡ/ΑΝΤΑΡΣΥΑ, δυνάμεις του μ-λ ή του τροτσκιστικού χώρου κ.α.) κάνουν λάθος σε αυτό το θεμελιώδες ζήτημα, αυτόματα καταρρέει συνολικά η στρατηγική τους, όπως και η κριτική που απευθύνουν στη συντριπτική πλειοψηφία του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος και, δευτερευόντως, στις δικές μας οργανώσεις και συλλογικότητες που κρατάμε συνεπή αντιιμπεριαλιστική στάση.
2. Οπορτουνισμός είναι η άρνηση του λενινιστικού καθήκοντος του ντεφετισμού, δηλ. της πάλης για την ήττα του ιμπεριαλιστή «μας» ως όρο για το ξέσπασμα της σοσιαλιστικής επανάστασης στη χώρα μας και διεθνώς.
«Σ’ έναν αντιδραστικό πόλεμο μια επαναστατική τάξη δεν μπορεί παρά να εύχεται την ήττα της κυβέρνησής της.
Αυτό είναι αξίωμα. Και το αξίωμα αυτό το αμφισβητούν μόνο οι συνειδητοί οπαδοί ή οι ανίκανοι υπηρέτες των σοσιαλσοβινιστών.
[…] Επαναστατική δράση, όμως, ενάντια στην κυβέρνησή σου στη διάρκεια του πολέμου σημαίνει, αναμφισβήτητα, αναντίρρητα, όχι μόνο να εύχεσαι να ηττηθεί η κυβέρνησή σου αλλά και να συμβάλεις έμπρακτα σ’ αυτήν την ήττα.
[…] Επανάσταση σε καιρό πολέμου σημαίνει εμφύλιος πόλεμος, η μετατροπή, όμως του πολέμου των κυβερνήσεων σε εμφύλιο πόλεμο, από το ένα μέρος, διευκολύνεται από τις στρατιωτικές αποτυχίες (από την ‘ήττα΄) των κυβερνήσεων, ενώ, από το άλλο μέρος, είναι αδύνατο, τείνοντας στην πράξη προς μιας τέτοια μετατροπή να μη συμβάλεις έτσι στην ήττα.
[…] Το να παραιτείται κανείς από το σύνθημα της ήττας σημαίνει να μετατρέπει την επαναστατικότητά του σε κούφια φρασεολογία είτε σε καθαρή υποκρισία.
Και με τι μας προτείνουν να αντικαταστήσουμε το ‘σύνθημα’ της ήττας; Με το σύνθημα ‘ούτε νίκη, ούτε ήττα’.»[1]
Αυτό ισχύει σε μεγάλο βαθμό άσχετα από το κατά πόσο οι BRICS+ είναι αναδυόμενοι ή επίδοξοι νέοι «ιμπεριαλιστές» ή όχι. Ισχύει ακόμη περισσότερο για μια μικρή χώρα σαν την Ελλάδα, η οποία βρίσκεται στη μέγγενη της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, από τις οποίες και πρέπει να απελευθερωθεί για να πραγματοποιηθεί οποιαδήποτε εναλλακτική προοπτική ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένου του σοσιαλισμού.
Ο ντεφετισμός δεν είναι μια δογματική, ηθική αρχή του τύπου «ο εχθρός του εχθρού μου είναι φίλος μου», ούτε συνεπάγεται μια πολιτική «ουράς», ή «υπό ξένη σημαία», αυτής των «άλλων ιμπεριαλισμών» και άλλες τέτοιες συκοφαντικές ανοησίες που λέγονται και γράφονται κατά καιρούς. Αντίθετα, αφορά την επιστημονική εκτίμηση του παγκόσμιου συσχετισμού δυνάμεων, τόσο των κρατών, όσο και των επιμέρους κοινωνικών τάξεων.
Ας πάρουμε το παράδειγμα της Κούβας και ας απαντήσουμε στο ερώτημα του σε ποια από τις δύο περιπτώσεις έχει περισσότερες δυνατότητες και πιθανότητες να επιβιώσει η σοσιαλιστική εξουσία:
- Εάν οι ΗΠΑ και οι υπόλοιπες ιμπεριαλιστικές χώρες καταφέρουν να ξεπεράσουν την κρίση τους, κυριαρχώντας επί των «ανταγωνιστών» τους, της Ρωσίας, της Κίνας, του Ιράν κ.ο.κ., επιβάλλοντας υποτελείς εξουσίες – αλά Γιέλτσιν ή Σάχη… – σε αυτές ή/και διαμελίζοντάς τις όπως τη Γιουγκοσλαβία και μέρος της πρώην ΕΣΣΔ;
- Ή, στην αντίθετη περίπτωση που συνεχίσει ή και επιταχυνθεί η παρακμή της παγκόσμιας ηγεμονίας των ιμπεριαλιστικών χωρών και η ενίσχυση της συνεργασίας των χωρών που τους αντιστέκονται (επιδεινώνοντας με αυτόν τον τρόπο την κρίση στο εσωτερικό των ιμπεριαλιστικών χωρών και, συνεπώς, και τις πιθανότητες ξεσπάσματος πολιτικής κρίσης ή και επαναστατικής κατάστασης και σε αυτές);
Η απάντηση αυτή έχει δοθεί ιστορικά ήδη μέσα από την πρακτική πολιτική της Κούβας και του ΚΚ Κούβας και τα θετικά της αποτελέσματα, αν δούμε με ποιες χώρες συναλλάσσεται σπάζοντας το εμπάργκο, ποιες χώρες διαγράφουν τα χρέη της ή την τροφοδοτούν με κρίσιμες προμήθειες π.χ. σε πετρέλαιο κ.ο.κ…
Το επόμενο ερώτημα που προκύπτει είναι: ποιες άλλες χώρες και λαοί βρίσκονται ήδη στη θέση της Κούβας (δηλ. στο στόχαστρο του ιμπεριαλιστικού πολέμου και επεμβάσεων), ή μπορεί να βρεθούν δυνητικά σε μια τέτοια θέση, αν επαναστατήσουν, δηλ. ποιες χώρες είναι σήμερα υπό ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση και καταπίεση από τον ευρω-ατλαντικό ιμπεριαλισμό; Μια τέτοια έρευνα θα ανεδείκνυε τη σημασία που έχει η ήττα και αποδυνάμωση του ευρωατλαντικού ιμπεριαλισμού για ένα μεγάλο μέρος του κόσμου, είτε πρόκειται για τη Λ. Αμερική, είτε για την Αφρική, τη ΝΑ Ασία ή τη ΝΑ Ευρώπη και τα Βαλκάνια… Ποια να είναι άραγε και η «οπτική» του μαρτυρικού λαού της Παλαιστίνης που υποφέρει εδώ και δεκαετίες την εθνοκάθαρση και γενοκτονία με ευθύνη αποκλειστικά των χωρών της «ιμπεριαλιστικής Δύσης»;..
Αντίθετα, αλήθεια ποιοι είναι οι λαοί που περιμένουν μια «ήττα της Ρωσίας και της Κίνας» για να ανασάνουν;.. Αυτό δεν ισχύει ούτε καν για τον ίδιο τον ρωσικό και τον κινεζικό λαό… Τα κομμουνιστικά κόμματα της Ρωσίας σύσσωμα υποστηρίζουν τον αγώνα ενάντια στο ΝΑΤΟ, για τον οποίο πίεζαν εδώ και χρόνια τη ρωσική κυβέρνηση, ενώ είναι μόνο κάποιες μικρές, περιθωριακές, ακροδεξιές δυνάμεις, όπως ήταν αυτή του Ναβάλνι, που ποντάρουν στη νίκη του ΝΑΤΟ για να «πέσει ο Πούτιν». Από κοντά στοιχίζονται, βέβαια, και οι νεοφασιστικές, αναθεωρητικές δυνάμεις της ανατολικής Ευρώπης και των Βαλτικών χωρών, οι πολιτικοί και ιδεολογικοί απόγονοι των ναζί στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, που ξερογλύφονται για τα ψίχουλα της ιμπεριαλιστικής λείας σε μια τέτοια περίπτωση… Αντίστοιχα, το ΚΚ Κίνας και η εξουσία του απολαμβάνουν επίπεδα εμπιστοσύνης και στήριξης από τον κινεζικό λαό που ούτε να τα ονειρευτούν δε θα μπορούσαν οι αστικές κυβερνήσεις των χωρών του ιμπεριαλιστικού στρατοπέδου, σύμφωνα με έρευνες οργανισμών των ίδιων των δυτικών χωρών (π.χ. βλ. εδώ κι εδώ)… Είναι φανερό, λοιπόν, ότι τυχόν ήττα της Ρωσίας και της Κίνας, στην παρούσα φάση απλά θα υλοποιούσε τα ιμπεριαλιστικά σχέδια καθυπόταξης και διαμελισμού τους με συνέπεια την απότομη αύξηση της εκμετάλλευσης και εξαθλίωσης των εργαζομένων σε αυτές, όπως συνέβη την επαύριο της αντεπανάστασης στη Ρωσία του Γιέλτσιν…
Συμπεραίνουμε ότι η στρατηγική ήττα και αποδυνάμωση των πρώην αποικιοκρατικών και νυν ιμπεριαλιστικών χωρών που εκμεταλλεύονται για αιώνες ένα μεγάλο μέρος του κόσμου θα απελευθερώσει ιστορικές δυνατότητες για τις αντιιμπεριαλιστικές και σοσιαλιστικές επαναστάσεις του 21ού αιώνα! Αυτό σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει εναπόθεση των επαναστατικών καθηκόντων σε άλλα (αστικά) κράτη. Να υπενθυμίσουμε ότι δεν διαλέξανε οι κομμουνιστές τον πόλεμο, αλλά οι ιμπεριαλιστές της ΕΕ και του ΝΑΤΟ! Μιλάμε για την ήττα στον πόλεμο των ιμπεριαλιστών!
Ούτε φυσικά ο ντεφετισμός μπορεί να εκπέσει σε έναν αφηρημένο πασιφισμό ή μια διάθεση απλής «απεμπλοκής» της χώρας μας από τον πόλεμο, ως αν να μπορούσε να αποτελεί μια ειρηνική νησίδα σε έναν κόσμο που οδηγείται ολοταχώς σε έναν θερμό, Γ΄ Παγκόσμιο Πόλεμο με ευθύνη των ιμπεριαλιστών. Κάτι τέτοιο, πέρα από ουτοπικό, έχει σαφή αντεπαναστατικό χαρακτήρα, κάτι που είχε πολύ διορατικά διαπιστώσει ο Λένιν στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου:
«Για να πειστεί κανείς γι’ αυτό αρκεί να εμβαθύνει, λ.χ. στην επιχειρηματολογία των Νορβηγών οπαδών του αφοπλισμού: ‘Εμείς – λένε – είμαστε χώρα μικρή, ο στρατός μας είναι μικρός, δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα ενάντια στις μεγάλες Δυνάμεις’ (αλλά και γι’ αυτό ανίσχυροι απέναντι στο βίαιο τράβηγμα σε μια ιμπεριαλιστική συμμαχία με μια οποιαδήποτε ομάδα μεγάλων Δυνάμεων) …’θέλουμε να μείνουμε ήσυχοι στην απόμερη γωνιά μας και θα εξακολουθούμε να εφαρμόζουμε την απόμερη πολιτική μας, να απαιτούμε αφοπλισμό, υποχρεωτικά διαιτητικά δικαστήρια, μόνιμη ουδετερότητα κτλ. ‘ (‘μόνιμη’ – μήπως όπως η βελγική;).
Η στενόκαρδη επιδίωξη των μικρών κρατών να μείνουν παράμερα, η μικροαστική επιθυμία να βρίσκονται όσο γίνεται μακρύτερα από τις μεγάλες μάχης της παγκόσμιας ιστορίας, να εκμεταλλεύονται τη σχετική μονοπωλιακή θέση τους για να παραμείνουν σε αποστεωμένη παθητικότητα – να ποιες αντικειμενικές κοινωνικές συνθήκες μπορεί να εξασφαλίσουν μια ορισμένη επιτυχία στην ιδέα του αφοπλισμού και μια ορισμένη διάδοσή της σε μερικά μικρά κράτη. Εννοείται πως η επιδίωξη αυτή είναι αντιδραστική και στηρίζεται ολοκληρωτικά σε αυταπάτες, γιατί ο ιμπεριαλισμός είτε έτσι είτε αλλιώς παρασέρνει τα μικρά κράτη στη δίνη της παγκόσμιας οικονομίας και της παγκόσμιας πολιτικής.
Στην Ελβετία, π.χ., οι ιμπεριαλιστικές συνθήκες της τής υπαγορεύουν αντικειμενικά δύο γραμμές στο εργατικό κίνημα: Οι οπορτουνιστές, σε συμμαχία με την αστική τάξη, προσπαθούν να κάνουν την Ελβετία ρεπουμπλικανική – δημοκρατική μονοπωλιακή ένωση, για να αποκομίζουν κέρδη από τους περιηγητές της ιμπεριαλιστικής αστικής τάξης και για να χρησιμοποιούν αυτήν την ‘ήρεμη’ μονοπωλιακή της θέση όσο το δυνατόν συμφερότερη, όσο το δυνατόν ηρεμότερα.
Οι πραγματικοί σοσιαλδημοκράτες της Ελβετίας προσπαθούν να χρησιμοποιήσουν τη σχετική ελευθερία και τη ‘διεθνή’ της θέση για να βοηθήσουν να νικήσει η στενή συμμαχία των επαναστατικών στοιχείων των εργατικών κομμάτων της Ευρώπης.[…]».
Από την άλλη, πάλι, η απεμπλοκή της χώρας μας από τα ιμπεριαλιστικά σχέδια και επεμβάσεις, η ακύρωση των διάφορων παράνομων διεθνών κυρώσεων, το κλείσιμο των νατοϊκών βάσεων και η έξοδος από την ΕΕ και το ΝΑΤΟ είναι – αντικειμενικά –η πιο έμπρακτη και αποτελεσματική πάλη για την παγκόσμια ειρήνη και συμφιλίωση, όπως κι η διεθνιστική συμβολή του λαού μας στη στρατηγική ήττα του ευρωατλαντικού ιμπεριαλισμού, είτε το θέλουμε, είτε όχι! Αυτό ισχύει αν τα εννοούμε όλα τα παραπάνω και αγωνιζόμαστε έμπρακτα γι’ αυτά και δεν αναλωνόμαστε στην κριτική στους Ρώσους και Κινέζους κομμουνιστές για το ότι δεν κάνουν αυτοί επανάσταση ενάντια στους «δικούς τους» δήθεν ιμπεριαλιστές…
3. Η υπερβολική «ενασχόληση» με τον δήθεν «ιμπεριαλισμό» των «άλλων», δηλ. των αντιπάλων του ιμπεριαλιστή «μας» στην καλύτερη των περιπτώσεων απλά αποπροσανατολίζει και αποδυναμώνει το αντιιμπεριαλιστικό κι αντιπολεμικό κίνημα στη χώρα μας – με προφανείς συνέπειες στη σημερινή του παρακμή έως και διάλυση – και στη χειρότερη συντονίζεται με την ιμπεριαλιστική προπαγάνδα, αυτήν που προετοιμάζει τις σύγχρονες ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις και πολέμους, την πολεμική οικονομία των εξοπλισμών και της στρατιωτικοποίησης της εργασίας και της κοινωνίας γενικότερα.
Η φιλοπόλεμη προπαγάνδα της ΕΕ και του ΝΑΤΟ υποκρίνεται ότι κινδυνεύει μέχρι και το …Λονδίνο από τη ρωσική επέλαση (!)…, ενώ αναφέρεται στη Ρωσία, την Κίνα, τους BRICS+ και τις υπόλοιπες αναπτυσσόμενες χώρες, πρώην αποικίες, ως χώρες των οποίων η εθνικά ανεξάρτητη ανάπτυξη και ισχυροποίηση απειλεί τον «δυτικό τρόπο ζωής», αλλά και ως «αυταρχικά, ολοκληρωτικά κράτη», τα οποία απειλούν τις «ελευθερίες» και τα «ατομικά δικαιώματα» της «δημοκρατικής Δύσης»… Ο ανεκδιήγητος Μπορέλ της ΕΕ τα συνόψισε αυτά γλαφυρά σε δύο ομιλίες του το 2022 (βλ. εδώ κι εδώ).
Την ίδια στιγμή, Ρωσία, Κίνα, Ιράν κάνουν το λάθος να …τοποθετούν τη χώρα τους ανάμεσα σε 800+ αμερικάνικες, βρετανικές κ.α. στρατιωτικές βάσεις, ενώ μπορεί να μην έχει υπάρξει μέρα από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου που ο ευρωατλαντικός ιμπεριαλισμός να μην επιτέθηκε με τον έναν ή τον άλλο τρόπο σε κάποια χώρα του κόσμου…
Ωστόσο, από το ΚΚΕ και τον Ριζοσπάστη έως το ΝΑΡ και το ΠΡΙΝ, γράφονται ολόκληρα σεντόνια για το πως «άλλαξε ο κόσμος» και πλέον όλες οι χώρες είναι και «από λίγο ιμπεριαλιστικές», αφού αναπτύσσεται σε αυτές η βιομηχανία και το εμπόριο (!), αυξάνεται το ΑΕΠ τους (!), τολμάνε (!) να ανταγωνίζονται σε κάποιο βαθμό τεχνολογικά τις ανεπτυγμένες, καπιταλιστικές χώρες, έχουν πυρηνικά όπλα (!), δεν είναι τόσο φτωχές όσο ήταν πριν 40 χρόνια (!), ή προβαίνουν σε συναλλαγές, συμφωνίες και επενδύσεις με/σε άλλες χώρες! Εμφανίζονται, ειδικότερα, η Κίνα, η Ρωσία ή και το σύνολο των BRICS+ ως αναδυόμενες ή επίδοξες ή και …ήδη εγκατεστημένες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις που ανταγωνίζονται, μάλιστα, για την παγκόσμια ηγεμονία (!), και επομένως, ευθύνονται εξίσου για τους ιμπεριαλιστικούς πολέμους που εκτυλίσσονται σήμερα στον κόσμο, αν όχι και περισσότερο ως «αναθεωρητικές» δυνάμεις… αφού αυτές …«χαλάνε την πιάτσα» (δηλ. την Pax Americana) εν τέλει… Λίγο πολύ το λένε καθαρά, ότι αυτοί είναι οι πόλεμοι των «νέων ιμπεριαλιστών» που επιδιώκουν να πάρουν τη θέση των «παλιών» ή ότι οι «παλιοί» απλά αγωνίζονται για να διατηρήσουν την …παγκόσμια ηγεμονία τους!
Αδυνατούν οι οργανώσεις αυτές να αρθρώσουν την παραμικρή θετική αποτίμηση ή νότα αισιοδοξίας από τις συντελούμενες παγκόσμιες αλλαγές, την πρόοδο του κινεζικού λαού μέσα σε λίγες δεκαετίες από την τριτοκοσμική φτώχεια και υποανάπτυξη στη σημερινή άνοδο του βιοτικού επιπέδου και τη γενικότερη τεχνολογική, οικονομική και πολιτισμική ανάπτυξή του, για τις στρατιωτικές ήττες του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ ανά τον κόσμο ή για τις χώρες που αποτινάσουν τη νεοαποικιοκρατία στην Αφρική. Είναι να αναρωτιέται κανείς αν δυσαρεστούνται και ανησυχούν για τις εξελίξεις αυτές περισσότερο και από τους ίδιους τους ιμπεριαλιστές!..
Είτε ηθελημένα και συνειδητά, είτε ασυνείδητα, ως αποτέλεσμα της υποχώρησης στην πίεση – σε μεγάλο βαθμό υλική… – της κυρίαρχης ιδεολογίας και προπαγάνδας, η φιλολογία των κομμάτων κι οργανώσεων αυτών συντονίζεται …επικίνδυνα με την ιμπεριαλιστική προπαγάνδα, και ας χρησιμοποιεί άλλη ορολογία ή και επιχειρηματολογία. Αυτό, είναι, άλλωστε ο οπορτουνισμός: η πολιτική της αστικής τάξης και του ιμπεριαλισμού μέσα στα κόμματα και οργανώσεις της εργατικής τάξης… ακόμη και αν γίνεται στο όνομα της «καθαρής» ταξικής πάλης και της επανάστασης…
Κατά καιρούς «καρφώνονται» κάπως άτσαλα…, είτε όταν αναμασούν τα περί ρωσικής επέκτασης στην Ουκρανία ως την αιτία του εκεί ρωσονατοϊκού πολέμου (λες και μια τόσο μεγάλη και πλούσια σε ορυκτό πλούτο χώρα θα ρίσκαρε να χάσει τους καλύτερους πελάτες των εξαγωγών της προκειμένου να κατακτήσει λίγο παραπάνω έδαφος στην Ουκρανία…), όταν συγκρίνουν την απαγόρευση, τις διώξεις και τις σφαγές των κομμουνιστών στην Ουκρανία με τον δήθεν «φασισμό» της Ρωσικής κυβέρνησης (ξέρετε…, αυτής που φιλοξένησε το διεθνές αντιφασιστικό φόρουμ της Μόσχας και της οποίας ο στρατός φέρει σφυροδρέπανα ως σύμβολα ελεύθερα…), όταν βλέπουν «εξεγέρσεις» στη Συρία και πανηγυρίζουν για την κατάλυση του κράτους της από τους τζιχαντιστές εντολοδόχους των ιμπεριαλιστών, ή όταν ξεχνούν τα «ούτε … ούτε …» και συντάσσονται με διεθνείς τους συμμάχους στην προσπάθεια για ανατροπή του Μαδούρο στη Βενεζουέλα (βλ. εδώ κι εδώ) ή του Ερντογάν στην Τουρκία (το ΚΚ Τουρκίας στήριξε τον υποψήφιο για την προεδρεία Κιλιντσάρογλου)…
4. Το σπάσιμο των πολιτικών, ιδεολογικών και συναισθηματικών δεσμών με τους λαούς που αντιπαλεύουν τον ιμπεριαλισμό, οι οποίοι εκπροσωπούνται διεθνώς από τα αντίστοιχα κόμματα, κυβερνήσεις και κράτη, αποδυναμώνει κάθε μελλοντική προσπάθεια του ελληνικού λαού να σπάσει τα δεσμά της ιμπεριαλιστικής εξάρτησης της ΕΕ και του ΝΑΤΟ και να πάρει την εξουσία από την ντόπια ολιγαρχία του μεγάλου κεφαλαίου, καθώς αν η λαϊκή ενότητα για έναν τέτοιον αγώνα είναι ο βασικότερος όρος, ο αμέσως επόμενος αφορά τις διεθνείς συμμαχίες ενάντια στον ιμπεριαλισμό.
Καλούμαστε, επομένως, να αξιολογήσουμε την αξιοπιστία οργανώσεων και κομμάτων που στο όνομα της επανάστασης και του σοσιαλισμού δείχνουν με το δάχτυλο και συκοφαντούν ως ιμπεριαλιστές τα κράτη, τις κυβερνήσεις και τα κόμματα που αντιστέκονται στον ευρωατλαντικό ιμπεριαλισμό, αντί να διατηρούν επαφές, να διδάσκονται από τις εμπειρίες τους, να δείχνουν έμπρακτη διεθνιστική αλληλεγγύη, διατηρώντας και τις όποιες κριτικές επιφυλάξεις τους.
Τα πράγματα είναι απλά:
- είτε είναι κομμουνιστική πολιτική αυτή κομμάτων και οργανώσεων όπως το ΚΚΕ, το ΝΑΡ κ.α. που δεν μπορούν καλά – καλά να βάλουν λίγο φρένο στην κατρακύλα της χώρας και του ελληνικού λαού από το 2009 (αν όχι και νωρίτερα) μέχρι σήμερα…,
- είτε είναι κομμουνιστική πολιτική αυτή του ΚΚ Κούβας για παράδειγμα, που συμμετείχε στο Διεθνές Αντιφασιστικό Φόρουμ της Μόσχας, υιοθετεί θέσεις που αποδέχονται τους λόγους της ρωσικής ΕΣΕ στην Ουκρανία και διατηρεί στενότατες σχέσεις με το ΚΚ Κίνας, θεωρώντας τη Λ.Δ. της Κίνας ως παράδειγμα προ μίμηση (π.χ. ο Φιντέλ Κάστρο ή ο σημερινός πρόεδρος της Κούβας)…
Το να είναι και τα δύο πολιτικές επαναστατικές, δεν είναι δυνατόν, καθότι πρακτικά αντίθετες!
Εμείς επιλέγουμε, λοιπόν, να συνταχθούμε με τους λαούς που πολεμούν έμπρακτα τον ιμπεριαλισμό και τον φασισμό (τον πραγματικό και χειροπιαστό…).
Καλούμε την εργατική τάξη και τον εργαζόμενο λαό της χώρας μας να κάνει στην άκρη τους οπορτουνιστές και να τιμήσει την Αντιφασιστική Νίκη, συμμετέχοντας μαζικά στις σχετικές κινητοποιήσεις και εκδηλώσεις!
[1] Λένιν ΒΙ. (2013). Για τον πόλεμο και τη σοσιαλιστική επανάσταση. Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα. Για την ήττα της κυβέρνησης της χώρας σου στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο. σελ. 82 – 86.



